Apr 12, 2020

Fèt Pak ann Ayiti, yon Melanj Anbyans ak Gete

Pandan sezon karèm la ap fini epi flè yo kòmanse ap fleri, nòmalman tout moun nan kat kwen mond lan konn ap prepare pou pak. Men, bagay yo yon ti jan diferan ane sa a. Jeneralman fèt pak la se yon lè pou moun manje vant deboutonnen, pase yon ti tan ak fanmi yo, epi ale adore nan legliz.

Malerezman, bagay yo yon ti jan makawon an 2020 pandan pandemi kowonaviris la ap vale teren, epi prèske tout peyi sou latè lòk. Donk pandan nou rete lakay nou, ak 2 pa distans, mwen panse li t ap yon bon lide si mwen raple nou gete ak lajwa fèt pak la abitye pote nan kè nou.

An nou gade kèk tradisyon nou genyen Ayiti pandan peryòd fèt sa a.

Nòmalman selebrasyon fèt pak yo kòmanse Vandredi Sen, yon fèt kretyen kote yo selebre lanmò Jezikris ki toujou tonbe jou vandredi avan Dimanch Pak la. Ann Ayiti, se yon moman ki gen anpil banbòch ak plezi, menm pou timoun yo. Souvan timoun yo gen de (2) semèn vakans avan fèt pak la, epi menm si se yon moman pou pase ansanm ak fanmi avèk zanmi, se yon moman pou kreye pi bèl kap an papye tou.

Konkou kap se yon aktivite ki la depi lontan ann Ayiti epi se yon tradisyon nan fèt pak la timoun yo renmen anpil. Timoun yo konn pase konbyen jou ap chèche papye pou dekore kap yo. Gen nan yo ki konn jis achte kap yo pi renmen an nan men yon machann kap. Komès kap tout koulè, tout fòm ak tout gwosè pa manke pa sèvi bèl dekorasyon tout bò lari nan moman espesyal sa a.

Aspè relijye fèt pak la ann Ayiti se yon melanj relijyon Vodou ak Katolik.

Jou Vandredi Sen an, se yon jou espesyal pou bann rara. Lè tout moun fin manje, chak moun ale nan aktivite pa yo. Sa ki fanatik rara yo al chèche bann pa yo pou pran ti plezi yo. Sa ki renmen monte kap yo al chèche ti kwen ki gen pi bon van pou yo file kap yo. Epi sa ki renmen legliz yo al chèche legliz pou yo priye.

Selebrasyon pak la menm se dimanch granm maten epi apresa tout moun al manje vant deboutonen. Nan jou karèm yo, avan dimanch pak, katolik yo pa manje vyann epi jeneralman fanmi yo manje pwason, grenn, ak anpil legim. Epitou, yo manje yon pla “Salad Semèn Sent” lè sa a ki gen navè, kawòt, bètwouj, chou, ak ze bouyi.

Apre yo fin manje, fanmi yo pase yon bèl moman nan lakou ap pale, pandan timoun yo ap jwe, pou pwofite dènye ti rès jou vakans ki rete nan prentan an.

Fèt Pak la se yon moman pou refleksyon ak relansman. Kèlkeswa tradisyon ou genyen pandan fèt pak la oswa fason obligasyon rete de (2) pa distans n ap viv kounye a fòse nou chanje li, nou tout dakò tradisyon sa yo enpòtan epi yo nesesè pou ban nou yon ti souf ak tout lòbèy ane sa a te deja pote.

Se ak lide sa a m ap di ou pran swen tèt ou, rete lakay ou, pa bliye lave men ou, epi pase yon bon fèt pak ak lasante. Mwen swete lòt ane nan lè sa a pral chaje ak kap papye k ap fè laviwonn dede nan syèl la epi bo ak akolad pral fè mikalaw.

Click here to read the article in English

Vokabilè Pak

Angle Kreyòl
Easter Pak
Lent Karèm
Holy Thursday Jedi sen
Good Friday Vandredi sen
Palm Sunday Dimanch ramo
Holy Week Semèn sent
Sunday after Easter Dimanch kazimodo
Lamb Mouton
Eggs Ze
Fish Pwason
Fly kite Kap

You Might Also Like

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *